Θερμική Ανθεκτικότητα Κτηρίων

Πώς επηρεάζουν η παλαιότητα, η ενεργειακή αναβάθμιση, τα κατασκευαστικά χαρακτηριστικά και οι συνθήκες χρήσης ενός κτιρίου την ικανότητά του να ανταποκρίνεται σε περιόδους ακραίας ζέστης;

Η μελέτη, υπό την επιστημονική επίβλεψη της καθηγήτριας Μαργαρίτας-Νίκης Ασημακοπούλου, εξετάζει τη θερμική συμπεριφορά κατοικιών και επαγγελματικών χώρων στην Αττική.

Από τον Ιούλιο έως τον Οκτώβριο του 2025 πραγματοποιήθηκαν συστηματικές μετρήσεις θερμοκρασίας και υγρασίας σε διαφορετικούς τύπους κτιρίων, με στόχο την αξιολόγηση των παραγόντων που επηρεάζουν τη θερμική τους ανθεκτικότητα.

Βασικά ευρήματα

1. Οι παλαιοί, μη ανακαινισμένοι χώροι καταγράφουν κατά μέσο όρο θερμοκρασίες υψηλότερες κατά 2°C σε σχέση με νεότερους ή επαρκώς μονωμένους χώρους.
2. Η ουσιαστική ενεργειακή αναβάθμιση μπορεί να βελτιώσει σημαντικά τη θερμική συμπεριφορά ακόμη και παλαιών κτιρίων.
3. Οι πράσινες οροφές συμβάλλουν στον περιορισμό των ακραίων θερμοκρασιών, ενώ ο φυσικός αερισμός και τα χαρακτηριστικά κάθε χώρου επηρεάζουν τις εσωτερικές συνθήκες.

     
 Κανόνες και Πρακτικές για Ανθεκτικές Πόλεις

Ποιες παρεμβάσεις μπορούν να περιορίσουν την αστική υπερθέρμανση και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα των ελληνικών πόλεων απέναντι στην κλιματική αλλαγή;

Η μελέτη, με τη συμμετοχή του καθηγητή Κωνσταντίνου Καρτάλη στη συντακτική ομάδα, εξετάζει τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στο αστικό περιβάλλον και παρουσιάζει συγκεκριμένες κατευθύνσεις για την προσαρμογή των πόλεων στις νέες κλιματικές συνθήκες.

Μέσα από την ανάλυση των παραγόντων που επηρεάζουν το αστικό μικροκλίμα, αναδεικνύει εννέα κατηγορίες παρεμβάσεων, με έμφαση στην ενίσχυση του αστικού πρασίνου, τη βελτίωση του δημόσιου χώρου, την αξιοποίηση κατάλληλων υλικών και τον βιοκλιματικό σχεδιασμό.

Βασικά ευρήματα

1. Τα αστικά πάρκα και η δενδροφύτευση συμβάλλουν στον φυσικό δροσισμό των πόλεων, με τις θερμοκρασίες σε πάρκα πυκνής βλάστησης να μπορούν να είναι περισσότερο από 4°C χαμηλότερες σε σχέση με τον περιβάλλοντα αστικό ιστό.
2. Η χρήση ψυχρών υλικών σε δρόμους και πεζοδρόμια μπορεί να περιορίσει τη θερμική επιβάρυνση. Ενδεικτικά, προσομοίωση για την πλατεία Ομονοίας έδειξε δυνητική μείωση της θερμοκρασίας αέρα κατά 0,3°C έως 1°C.
3. Η δημιουργία διαδρόμων αερισμού, η ανάπτυξη πράσινων οροφών και ο βιοκλιματικός σχεδιασμός αποτελούν σημαντικές παρεμβάσεις για την ενίσχυση της κλιματικής ανθεκτικότητας και τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης.

Οι Κλιματικοί Κίνδυνοι στις Ελληνικές Πόλεις

Πώς επηρεάζει η κλιματική αλλαγή τις ελληνικές πόλεις σήμερα και ποιους κινδύνους αναμένεται να αντιμετωπίσουν τις επόμενες δεκαετίες;

Η μελέτη, με τον επιστημονικό συντονισμό του καθηγητή Κωνσταντίνου Καρτάλη, εξετάζει τις υφιστάμενες και μελλοντικές κλιματικές συνθήκες στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και τις Γούρνες Ηρακλείου.

Μέσα από την ανάλυση ιστορικών κλιματικών δεδομένων, μικροκλιματικές προσομοιώσεις και την αξιοποίηση σεναρίων κλιματικής αλλαγής, αποτυπώνει την εξέλιξη της θερμοκρασίας, τη συχνότητα και τη διάρκεια των καυσώνων, καθώς και την τρωτότητα διαφορετικών περιοχών, παρουσιάζοντας προβλέψεις έως το 2060.

Βασικά ευρήματα

1. Η μέση ετήσια θερμοκρασία έχει αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δεκαετίες, με τη Θεσσαλονίκη να καταγράφει αύξηση 0,99°C και την Αθήνα 0,74°C κατά την περίοδο 2011-2022, σε σύγκριση με την περίοδο 1981-2010.
2. Οι καύσωνες και οι τροπικές νύχτες γίνονται συχνότεροι και διαρκούν περισσότερο, εντείνοντας τη θερμική επιβάρυνση των αστικών περιοχών.
3. Έως το 2060, οι κλιματικές προβολές δείχνουν αύξηση της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας κατά 1,6°C έως 1,9°C στις εξεταζόμενες περιοχές, σε σχέση με την περίοδο 1971-2000, αναδεικνύοντας την ανάγκη προσαρμογής του αστικού σχεδιασμού.